They Live ( 1988 ) film incelemesi

 

Ah, bu gerçekten son zamanlarda izlediğim en iyi film. Aslında uzun süredir izlemeyi düşündüğüm ama devamlı ertelediğim bur film. Sonunda izledim ve gerçek bir başyapıt. Totaliter bir rejimde hakikati keşfedip sistemi yıkan kahraman konsepti burada fazasıyla iyi işlenmis. Bu filmde ana karakter gerçeği gösteren bir gözlük buluyor ve bildiği dünyanın bildiği gibi olmadığını anlıyor. Toplumun içinde insan şeklinde görünen ve sistemin sahibi olan uzaylıları ifşa eden bir gözlüktür bu. Film açıkça kapitalizmi tasvir ediyor. Bu sistemin koruyucuları ise uzaylı-robot olarak sembolize edilmiş. Karakter gözlüğü takmaya başladıktan sonra çevredeki çoğu insanın bu uzaylı kesiminden olduğunu farkediyor.  Reklam panolarında kapitalizmin mottolarını görmeye falan başlıyor.

Filmin çekildiği konjonktür de oldukça önemli. 80'lerin ikinci yarısından itibaren, Reagan-Teacher yönetimlerinin özellikle reaganeconomics modeli ( serbest piyasa sisteminin sadece zenginlere değil yoksullara da refah getireceği ve gelir eşitsizliğini ortadan kaldıracağı iddası üzerine kurulu olan ) ideolojik zafere doğru ilerlediği, Dünya'nın neoliberalizme kaydığı bir dönemden söz ediyoruz. Böyle bir zamanda böyle bir filmi çekmek  cesaret ister doğrusu. Filmin en önemli sahnelerinden biri  ana karakterin Frank ile gözlüğü takması için boğuştuğu sahne. Boğuşmak hafif bir tabir, ölümüne dövüşmek diyelim ona biz. Bu şiddetli dövüş sahnesini olabildiğince uzatmışlar ve bu cidden çok mantıklı. Bu sahneyi bu kadar uzun tutarak aslında insanlara gerçeği göstermenin, fikirlerini değiştirmenin zorluğunu anlatmaya çalışmışlar.  Sahnenin sonunda Frank karakteri gözlüğü takıyor ve gerçeğin karşısında bir sarsılma yaşıyor. Gerçeği görüp ikna olduktan sonra o da devrimci mücadeleye katılıyor ve sisteme ( kapitalizme ) karşı topyekun bir savaşa girişiyorlar. Filmin sonunda elitlerle bir yüzleşme sahnesi var ve bu elitlerden biri insan oldukları halde neden uzaylılara hizmet ettiği gerekçesini para yani tamamen maddi çıkar olarak tanımlıyor.  Zorlu, uğraştırıcı, fedakarlık gerektiren bu mücadelenin sonunda bir galibiyet elde ediliyor. Film çok şey anlatıyor ama anlayana.