Ana içeriğe atla

Matrix ve Yahudilik


 7 Kasım'da Hillel Ellen Koppelman Lounge'da ilk Film Gecesi'ni düzenledi. Katılımcılar, 1999 yapımı The Matrix filminin Yahudi yorumunu tartıştılar .


Hillel Hahamı Sara Zacharia ve kıdemli medya çalışmaları bölümü öğrencisi Meira Lamm'ın yönettiği tartışma, filmin topluca izlenmesinin ardından gerçekleşti. Tartışmada, film ile Yahudilik arasında paralellikler vurgulandı; bazı temalar belirginken, bazıları daha incelikliydi.


Lana ve Lilly Wachowski kardeşlerin yönettiği  Matrix ,  Mart 1999'da sinemalara geldi. Filmde başrolde "Neo"yu Keanu Reeves, onun manevi rehberi ve dövüş arkadaşı "Morpheus"u Laurence Fishburne ve Neo'nun sevgilisi ve bilgisayar korsanını Carrie-Anne Moss canlandırıyordu.


Matrix, insanları biyoelektrik enerjilerini tüketmek için bir bilgisayar simülasyonuna hapsederek köleleştiren antropomorfik makineler tarafından yönetilen distopik bir toplumu konu alan bir film. İnsanlar çoğunlukla hipnozlarının farkında değiller, ancak birkaçı gerçeği fanteziden ayırt etme konusunda özel bir yeteneğe sahip.


"Neo" adıyla bilinen bilgisayar programcısı Thomas Anderson, hayatıyla ilgili gerçeği keşfeder ve türünün geri kalanını özgürleştirmek için çalışır.


Filmin ardından yapılan tartışma oturumunda öğrenciler, Morpheus'un hoverkraft'ı Nebukadnezar'ın, Daniel Kitabı'nda adı geçen II. Nebukadnezar'a da İncil'de bir gönderme olduğunu gözlemlediler.


Lamm, "Birinin kurduğu en ilginç bağlantılardan biri, Neo'nun Yahudiliğin Musa'sı, Morpheus'un ise Tanrı olmasıydı." diye hatırladı.


II. Nebukadnezar, Keldani Hanedanlığı'nın Babil Kralıydı ve Babil tarihinin en güçlü kralı olarak kabul edilir. Yahudi tarihinde, tıpkı filmde makinelerin insanları esir tutması gibi, Kudüs Tapınağı'nı yıkıp Yahudi halkını esir tutmasıyla bilinir.


Nebukadnezar mürettebatı, bir sığınak ve son insan şehri olan Siyon'a ulaşmaya çalışmaktadır.


Psikoloji bölümü üçüncü sınıf öğrencisi Ilan Kogan, Yahudi tarihinde de benzer bir olayın yaşandığını belirtmiştir: "İnsan ırkı Matrix'te köleleştirilmiş ve tıpkı Mısır'daki Yahudi halkı gibi kölelikten çıkarılmak zorunda kalmıştır."


Nihayetinde karakterler, bugün İsrail olarak bilinen topraklarda, Davut şehrinin de kurulduğu tepe olan Siyon'a ulaşırlar. Siyon aynı zamanda Kutsal Topraklar anlamına gelen Kudüs'ün de eş anlamlısıdır.


Tarih bölümü son sınıf öğrencisi Elisheva Sternglass, kahramanın kendisine Yahudi ulusunun kurtarıcısı olan Yahudi Mesih'in kehanetini hatırlattığını söyledi: "Filmi izlerken sürekli Mesihvari hisler yaşadım, sanki biri gelip herkesi kurtarmaya mahkummuş gibi." Lamm da aynı fikirdeydi ve kendisine birini hatırlattığını ekledi: Yahudi tarihinin en


önemli peygamberi olarak kabul edilen Musa. "İkisi de kendi halklarını başkalarının elinden katlanmak zorunda kaldıkları zorluklarda yönlendirmekle görevli."


Haham Zacharia, ya da öğrencilerinin deyimiyle Rav Sara, bir öğrencisiyle Hillel'de kahve içtikten sonra bu etkinliğe ev sahipliği yapmaya karar verdi. Kahve içerken, o ve Lamm "...ikimizin de filmi sevdiğini keşfettik ve sonra favori filmlerimizi konuştuk... Matrix'i sevdiğimizi fark ettik." Ardından, ikisinin de tutkularını -Yahudilik öğrenimi ve filmler- birleştirebilecekleri bir etkinlik hakkında saatlerce hazırlık ve bilgi yayma süreci başladı!


Haham Zacharia, tartışmadan çok şey öğrendiğini ve vizyonunun, Yahudi temasına sahip olmayan kavramlardan Yahudi bağlamları/metaforları çıkarmak için istekli Yahudi öğrencileri bir araya getirmek olduğunu söyledi.


"Umarım herkes eve her şeyde Yahudilik duygusuyla döner," dedi. "Bu film, bazen Yahudiliğin farkında bile olmadan nasıl gözümüzün önünde olduğunun bir örneği."


Her iki kadın da öğrencilerin Yahudi geçmişleri ile "Yahudi" olarak nitelendirilemeyecek bir film arasındaki benzerliklere dikkat çekme konusundaki ilgilerinden memnuniyet duyduklarını söyledi.


Zacharia ve Lamm, şu anda bu baharda düzenlenecek bir sonraki etkinlik üzerinde çalışıyorlar. Hâlâ filmlere göz atıyor ve  öneriler bekliyorlar.  Fikirlerinizi ravsara@qchillel.org adresine e-postayla gönderebilirsiniz .


–Veronica Kordmany



Bir Hillel bul


Hillel International



© 2025 Hillel International


Hillel: Yahudi Kampüs Yaşamı Vakfı, 501(c)(3) kuruluşudur, EIN# 52-1844823


Gizlilik PolitikasıÇerez PolitikasıŞartlar ve koşullar




Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

They Live ( 1988 ) film incelemesi

  Ah, bu gerçekten son zamanlarda izlediğim en iyi film. Aslında uzun süredir izlemeyi düşündüğüm ama devamlı ertelediğim bur film. Sonunda izledim ve gerçek bir başyapıt. Totaliter bir rejimde hakikati keşfedip sistemi yıkan kahraman konsepti burada fazasıyla iyi işlenmis. Bu filmde ana karakter gerçeği gösteren bir gözlük buluyor ve bildiği dünyanın bildiği gibi olmadığını anlıyor. Toplumun içinde insan şeklinde görünen ve sistemin sahibi olan uzaylıları ifşa eden bir gözlüktür bu. Film açıkça kapitalizmi tasvir ediyor. Bu sistemin koruyucuları ise uzaylı-robot olarak sembolize edilmiş. Karakter gözlüğü takmaya başladıktan sonra çevredeki çoğu insanın bu uzaylı kesiminden olduğunu farkediyor.  Reklam panolarında kapitalizmin mottolarını görmeye falan başlıyor. Filmin çekildiği konjonktür de oldukça önemli. 80'lerin ikinci yarısından itibaren, Reagan-Teacher yönetimlerinin özellikle reaganeconomics modeli ( serbest piyasa sisteminin sadece zenginlere değil yoksullara da refah...

Namık Kemal De Mason Çıktı.

Geçtiğimiz günlerde Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası'nın internet sitesinde gezinirken ( Evet son zamanlarda şu masonluk işine yoğunlaştım. ) Türkiyedeki ünlü masonlar kısmı dikkatimi çekti. Bu masonlar içerisinde de dikkatimi çeken Namık Kemal oldu. Hani şu milli eğitimin bize aydın,vatansever,ilerici,kahraman diye pohpohladığı şair Namık Kemal. Hiçbir zaman hazzetmemiştim bu adamdan ama bu kadarını da beklememiştim. Halbuki beklemeliymişim, Namık Kemal gibi bir adamın mason olmasından, siyonistlere uşaklık etmesinden daha sıradan daha doğal ne olabilir ki? Neticede kendisi en azgın Abdülhamid düşmanlarından biriydi. Biriydi demek yanlış olur birincisiydi. Nitekim İttihat Terakki denilen terör örgütü de masonlardan ve siyonistlerden müteşekkil bir teşkilat değil miydi ? O halde şaşırmaya ne lüzum var. 2. Abdülhamid siyonistler tarafından devrilmek istenen önemli bir siyasi figürdü. Tabi bu hakikati bile tartışmaya çalışan mankafalar ile aynı havayı teneffüs ettiğimizden ...

Donald Trump ABD'yı yıkmakla görevli bir Rus ajanıdır.

 20 Ocak 2025 Tarihi itibarı ile başkanlık koltuğuna oturan Donald Trump yıl boyu enterasan açıklamaları ve yaptıkları ile gündemden düşmeyen bir figür olarak konumu korudu. İşin ilginç tarafı Trump'un başkanlık koltuğuna oturduğu günden itibaren devletin neredeyse tüm kurumlarıyla kavga etmesidir. Kendisi yeri geliyor FED başkanını azarlıyor yeri geliyor Pentagonun köklü geçmişi olan yetkililerini görevden alıyor. Pentagon ile Trump'un daha önce de karşı karşıya geldiği olmuştu. Donald Trump ilk başkanlığı döneminde Suriye'den asker çekeceğini açıklamış buna mukabil olarak Pentagon'dan Suriye'den çekilmiyoruz açıklaması gelmişti. Neticede Suriye'den çekilme gibi bir durum olmadı. Bir düşünün bakalım. Sizce bu durumda ABD'yi başkan yönetiyor demek ne kadar gerçekçi olur ? Kurumsal yapının dominant olduğunu görüyoruz bu hususta. Bu tek başına ABD siyasetinde Pentagonun başkanlığının bir göstergesidir. Devlet içinde de bir güç mücadelesi vardır Pentagon, CIA, ...